Automatyzacja w praktyce
KSeF od 1 stycznia 2027 r.: co zmienia się w biurze rachunkowym
1 stycznia 2027 r. kończą się ostatnie ułatwienia przejściowe w KSeF, a w przelewach za faktury pojawia się numer KSeF. Sejm uchwalił przesunięcie terminu kar, ale ustawa nie jest jeszcze ogłoszona. Opisuję, co dokładnie się zmienia, których klientów biura to dotyczy i co warto przygotować w grudniu, żeby styczeń nie zaczął się od ręcznego sprawdzania faktur.
W skrócie: od 1 stycznia 2027 r. znika limit 10 000 zł miesięcznie na faktury poza KSeF i możliwość wystawiania faktur z kas rejestrujących poza systemem. Od tego dnia podatnik VAT czynny, płacąc przelewem za fakturę z KSeF innemu czynnemu podatnikowi, podaje w przelewie jej numer KSeF. Kary z art. 106ni ustawy o VAT według obowiązującego prawa wchodzą 1 stycznia 2027 r.; Sejm uchwalił 6 listopada 2026 r. przesunięcie ich na 1 stycznia 2028 r., ale ustawa jest jeszcze w Senacie.
Stan prawny na 18 listopada 2026 r. To opis procesu, nie porada prawna ani podatkowa. Przed decyzją sprawdźcie, czy przepisy o karach i rozporządzenie o tokenach nie zmieniły się po tej dacie.
Co dokładnie zmienia się 1 stycznia 2027 r.
Obowiązek wystawiania faktur w KSeF obowiązuje od 1 lutego 2026 r. dla największych firm i od 1 kwietnia 2026 r. dla pozostałych. Przepisy epizodyczne pozwalały jednak części faktur zostać poza systemem do końca 2026 r. Te wyjątki właśnie się kończą.
| Co | Do 31 grudnia 2026 r. | Od 1 stycznia 2027 r. |
|---|---|---|
| Limit 10 000 zł (art. 145m ustawy o VAT) | faktury poza KSeF, jeśli ich suma z VAT w miesiącu nie przekracza 10 000 zł | wyjątek nie obowiązuje, faktury B2B tylko w KSeF |
| Faktury z kas rejestrujących i paragony z NIP uznane za faktury (art. 145n) | poza KSeF | wyjątek nie obowiązuje |
| Numer KSeF w przelewie (art. 108g) | nie jest wymagany | wymagany przy płatnościach między czynnymi podatnikami VAT |
| Kary z art. 106ni | nie obowiązują | według obowiązującego prawa obowiązują; uchwalone przesunięcie na 1 stycznia 2028 r. czeka na Senat |
| Tokeny do łączenia programów z KSeF | działają | rozporządzenie przewiduje je do 31 grudnia 2026 r.; MF zapowiada, że zostaną bez terminu |
Limit 10 000 zł działa w specyficzny sposób: podatnik traci prawo do faktur poza KSeF od faktury, którą przekroczył limit w danym miesiącu (art. 145m ust. 2), a według Ministerstwa Finansów powrót poniżej limitu w kolejnych miesiącach już nic nie zmienia. Do limitu nie wlicza się m.in. faktur dla konsumentów ani faktur z kas. Klienci, którzy przez cały 2026 r. mieszczą się w limicie, mogą więc w ogóle nie mieć jeszcze doświadczenia z wystawianiem faktur w KSeF.
Kary: co obowiązuje, a co jest dopiero uchwalone
Art. 106ni ustawy o VAT przewiduje karę nakładaną decyzją naczelnika urzędu skarbowego, gdy podatnik wbrew obowiązkowi nie wystawił faktury w KSeF, w trybie offline albo w czasie awarii lub niedostępności KSeF wystawił ją niezgodnie ze wzorem albo nie przesłał jej do KSeF w terminie. Kara wynosi do 100% kwoty VAT z takiej faktury, a przy fakturze bez VAT do 18,7% kwoty należności ogółem. W sprawach o niedopełnienie tych obowiązków nie wszczyna się postępowania o przestępstwa ani wykroczenia skarbowe (art. 106ni ust. 4).
Według obowiązującego tekstu ustawy przepisy o karach wchodzą w życie 1 stycznia 2027 r. 6 listopada 2026 r. Sejm uchwalił ustawę, która przesuwa ten termin na 1 stycznia 2028 r. 9 listopada trafiła ona do Senatu (druk senacki nr 922). Na 18 listopada 2026 r. nie jest jeszcze podpisana ani ogłoszona w Dzienniku Ustaw, więc do tego czasu obowiązuje termin 2027 r.
Przesunięcie kar nie przesuwa obowiązku. Rząd napisał w uzasadnieniu projektu, że niestosowanie KSeF w 2027 r. „nie pozostanie bez reakcji organów KAS”: urzędy mają najpierw przypominać o obowiązku, a jeśli to nie pomoże, sprawdzać w ramach czynności sprawdzających (art. 272 Ordynacji podatkowej), czy brak faktur w KSeF nie prowadzi do nierzetelnego rozliczenia VAT. Dla biura oznacza to, że klient wystawiający faktury poza KSeF w 2027 r. to ryzyko dodatkowej korespondencji z urzędem, nawet jeśli kary zostaną przesunięte.
Którzy klienci biura są dotknięci
Tę listę da się zrobić z danych, które biuro już ma, bez dzwonienia do każdego klienta:
- Klienci z fakturami sprzedaży bez numeru KSeF. W rejestrze sprzedaży za 2026 r. faktury dla firm, które nie mają numeru KSeF, wskazują zwykle klientów korzystających z limitu 10 000 zł albo z faktur z kasy. To oni od stycznia muszą zmienić sposób wystawiania faktur.
- Klienci wystawiający faktury z kasy. Sklepy, gastronomia i usługi, które dają firmom faktury z kasy rejestrującej albo paragony z NIP. Od stycznia faktura dla firmy musi powstać w KSeF.
- Klienci będący czynnymi podatnikami VAT, którzy płacą przelewem za faktury od innych czynnych podatników VAT. Nie dotyczy to klientów zwolnionych z VAT. Jeśli biuro przygotowuje dla nich przelewy, zmiana dotyczy samego biura.
Bez zmian zostają faktury, których KSeF nie obejmuje: m.in. dla konsumentów, wystawiane przez podatników bez siedziby i stałego miejsca prowadzenia działalności w Polsce oraz w procedurach szczególnych (art. 106ga ust. 2 ustawy o VAT).
Uprawnienia i tokeny przy wielu klientach
Żeby biuro mogło wystawiać lub pobierać faktury klienta, klient musi nadać mu uprawnienia w KSeF. Według Ministerstwa Finansów klient może nadać uprawnienie całemu biuru jako podmiotowi i pozwolić mu przekazywać je dalej pracownikom, zamiast nadawać je każdej osobie osobno. Przy kilkudziesięciu klientach łatwo jednak stracić orientację, kto komu co nadał. Warto prowadzić jeden rejestr: klient, zakres uprawnienia (wystawianie, dostęp do faktur), od kiedy, kto po stronie biura z niego korzysta i jak program łączy się z KSeF.
Ten ostatni punkt jest ważny akurat teraz. Program, który sam pobiera lub wysyła faktury, uwierzytelnia się w KSeF m.in. tokenem albo certyfikatem KSeF. Obowiązujące rozporządzenie w sprawie korzystania z KSeF pozwala uwierzytelniać się tokenem do 31 grudnia 2026 r. (§ 13 ust. 1 pkt 1). Ministerstwo Finansów w odpowiedziach na pytania podaje, że zdecydowało się zostawić tokeny bez terminu i że rozporządzenie zostanie w tym zakresie zmienione. Na 18 listopada 2026 r. zmiana rozporządzenia nie jest ogłoszona w Dzienniku Ustaw. Dlatego warto wiedzieć, które połączenia działają dziś na tokenach, i mieć plan na wypadek, gdyby nowelizacja się opóźniła.
Certyfikat KSeF jest ważny najwyżej 2 lata (§ 6 ust. 2 rozporządzenia), więc jego data ważności też powinna trafić do rejestru. Nie da się go wytworzyć po zalogowaniu tokenem (§ 13 ust. 2); według rozporządzenia powstaje po uwierzytelnieniu środkiem identyfikacji elektronicznej z węzła krajowego (np. profilem zaufanym), kwalifikowanym podpisem albo kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną (§ 6 ust. 1).
Numer KSeF w tytule przelewu
Do płatności dokonanych od 1 stycznia 2027 r. stosuje się art. 108g: nabywca będący czynnym podatnikiem VAT, płacąc przelewem za fakturę ustrukturyzowaną innemu czynnemu podatnikowi, podaje numer identyfikujący tę fakturę w KSeF albo identyfikator zbiorczy nadany przez KSeF (art. 108g ust. 1 ustawy o VAT; termin wynika z art. 17 ustawy z 16 czerwca 2023 r.). Status odbiorcy jako czynnego podatnika ustala się według wykazu podatników VAT na dzień płatności (art. 108g ust. 3). Od tej samej daty numer KSeF podaje się też w komunikacie przelewu w podzielonej płatności (art. 108a ust. 3 pkt 3).
Jeśli przelewy powstają w programie księgowym albo w banku z pliku przygotowanego przez biuro, trzeba sprawdzić, czy numer KSeF trafia do tytułu automatycznie. Warunek jest prosty: przy pobieraniu faktury zakupowej z KSeF jej numer musi zostać zapisany razem z fakturą, a generator przelewów musi go stamtąd brać. Ręczne przepisywanie numerów KSeF do przelewów to dokładnie ten rodzaj pracy, który warto usunąć przed styczniem.
Co zostaje poza KSeF
Nawet po 1 stycznia część dokumentów dalej przyjdzie poza systemem: zwykle faktury od zagranicznych dostawców bez siedziby w Polsce, paragony, bilety, umowy, wyciągi bankowe. Te dokumenty trzeba odczytać i przypisać do klienta tak jak dziś. Kiedy wystarczy OCR, kiedy przydaje się AI, a kiedy dane są już w KSeF, opisuję we wpisie OCR, AI czy KSeF?
Co można zautomatyzować przed 1 stycznia
- Raport faktur sprzedaży bez numeru KSeF. Co miesiąc, a w grudniu co tydzień: lista klientów, którzy wystawili fakturę dla firmy bez numeru KSeF. Od stycznia każda taka faktura to sygnał do wyjaśnienia z klientem.
- Rejestr uprawnień z przypomnieniami. Przypomnienie przed końcem ważności certyfikatu, a nieudane pobranie faktur jako alert, bo może oznaczać odebrane uprawnienie albo nieważny token.
- Numer KSeF w paczkach przelewów. Kontrola przed wysłaniem paczki: czy każdy przelew za fakturę od czynnego podatnika VAT ma numer KSeF.
- Informacja dla klientów z danych. Wiadomość do każdego klienta generowana z rejestru: których zmian z tego wpisu go dotyczą i co musi zrobić, zamiast jednego ogólnego maila do wszystkich.
Co jeszcze w biurze zostaje do zautomatyzowania po wdrożeniu KSeF (przypisanie faktur do klienta, braki dokumentów, zestawienia), opisuję we wpisie KSeF w biurze rachunkowym: co jeszcze warto zautomatyzować.
Od czego zacząć w grudniu
- Wyciągnij z rejestrów sprzedaży za 2026 r. listę klientów z fakturami dla firm bez numeru KSeF i z fakturami z kas.
- Zrób rejestr uprawnień i połączeń: klient, zakres, token czy certyfikat, data ważności.
- Sprawdź na jednej paczce przelewów, czy numer KSeF trafia do tytułu bez ręcznej pracy.
- W ostatnim tygodniu grudnia sprawdź, czy ustawa o przesunięciu kar i zmiana rozporządzenia o tokenach zostały ogłoszone, i dopiero wtedy wyślij klientom ostateczną informację.
Jeśli chcesz przejrzeć, które procesy w biurze nadają się do automatyzacji, skorzystaj z checklisty 15 procesów albo zobacz, jak pracuję z biurami rachunkowymi.
Źródła
- Ustawa o podatku od towarów i usług, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1263: art. 106ga (obowiązek KSeF i wyjątki), art. 106ni (kary; przypis o wejściu w życie 1 stycznia 2027 r.), art. 108a ust. 3 pkt 3, art. 108g (numer KSeF w płatności), art. 145m i 145n (przepisy epizodyczne do 31 grudnia 2026 r.); w obwieszczeniu art. 17 i art. 23 ustawy z 16 czerwca 2023 r. (terminy).
- Ustawa z 6 listopada 2026 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw, druk senacki nr 922 (przesunięcie kar na 1 stycznia 2028 r.); rządowy projekt z uzasadnieniem, druk sejmowy nr 3245.
- Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 12 grudnia 2025 r. w sprawie korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur, Dz.U. 2025 poz. 1815: § 3 (rodzaje uprawnień), § 6 (uwierzytelnianie, ważność certyfikatu KSeF), § 13 (tokeny do 31 grudnia 2026 r.).
- Ministerstwo Finansów: etapy wdrożenia KSeF, poniżej 10 000 zł: pytania i odpowiedzi, KSeF 2.0: pytania i odpowiedzi (uprawnienia dla biura, tokeny, certyfikaty KSeF), KSeF krok po kroku: księgowi.
Czytaj też
- KSeF w biurze rachunkowym: co jeszcze warto zautomatyzować
- OCR, AI czy KSeF? Jak dziś odczytywać dokumenty w firmie
- Jak zautomatyzować księgowanie listy płac
Zacznijmy od rozmowy
Pokaż mi, jak dziś pilnujecie KSeF u klientów.
7 krótkich pytań, około 2 minut. Odezwę się w ciągu 1 dnia roboczego.
